Bu notta yol örneğiyle ünsüzle biten bir adın çekimi ve belirtisiz ad tamlaması çalışılır.
Temel fikir
Yol ünsüzle biten bir addır; ekler doğrudan gelir ve l yumuşamaz: yollar, yolum, yolu, yola, yolda, yoldan. Son ünlü o kalın ve yuvarlak olduğu için ekler -lar, -u, -um, -un biçimini alır. «Bir yere giden yol» anlamı belirtisiz ad tamlamasıyla kurulur: okul yolu.
| Sözcük | Ek | Biçim |
|---|---|---|
| yol | -lar | yollar |
| yol | -um | yolum |
| yol | -u | yolu |
| yol | -umuz | yolumuz |
| yol | -a | yola |
| yol | -da | yolda |
| yol | -dan | yoldan |
| yol | -u + -n + -da | yolunda |
Örnekler
- Yolda yağmur başladı.
- Yolun sonunda küçük bir park var.
- Babam her sabah bu yoldan geçiyor.
- Okul yolunda bir kitapçı var.okul yolu bir ad tamlamasıdır: tamlayan eksiz kalır, yol üçüncü kişi iyelik eki alır; bulunma durumundan önce kaynaştırma n'si gelir: yolunda.
- Okula giden yol dar.«Okula giden yol» kalıbında yönelme durumundaki ada giden (gitmek fiilinin sıfat-fiil biçimi) gelir; bu biçim sonra öğrenilecek, şimdilik kalıp olarak verin.
- Yola çıkıyoruz.yola çıkmak kalıplaşmış bir sözdür; ardından bir yer adı gelmese de yol yönelme durumu eki -a'yı alır.
- yollarımızdayollarÇoğul eki: -ler / -larımızİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzda
- yolunuzdayolunuzİkinci çoğul kişi iyelik eki: -ınız / -iniz / -unuz / -ünüzda
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenciler «okula giden yol» için yönelme durumuyla okula yol demeye çalışır; doğrusu okul yolu ya da okula giden yol biçimidir. Yolda (bulunma) ile yola (yönelme; yola çıkmak) da karıştırılmamalıdır.
Kendin dene
yol sözcüğüne «benim» anlamı veren iyelik ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
yolum
yolum: ad ünsüzle bittiği için birinci kişi iyelik eki -um olur; son ünlü kalın yuvarlak o olduğundan ek u ünlüsünü alır.
yol sözcüğünü «yolda» anlamı verecek durum ekiyle yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
yolda
yolda: bulunma durumu eki, ötümlü l'den sonra d ile başlar; burada «yol üzerinde» anlamı vardır.
okul ve yol sözcüklerinden «okul yolu» anlamlı tamlamayı yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
okul yolu
okul yolu: tamlayan eksiz kalır, tamlanan yol üçüncü kişi iyelik eki -u'yu alır; tamlamayı kuran budur.
yol sözcüğünü «yola çıkmak» kalıbına uygun biçimde yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
yola
yola: yola çıkmak kalıplaşmış bir sözdür; yol yönelme durumu eki -a'yı alır, ünsüzden sonra kaynaştırma harfi gerekmez.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
yol sözcüğüne «benim» anlamı veren iyelik ekini getirin.
yol sözcüğünü «yolda» anlamı verecek durum ekiyle yazın.
okul ve yol sözcüklerinden «okul yolu» anlamlı tamlamayı yazın.
yol sözcüğünü «yola çıkmak» kalıbına uygun biçimde yazın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden okula, işe ya da çarşıya giderken izledikleri yol hakkında yolda, yoldan ve okul yolu gibi bir tamlama ile üç cümle yazmalarını isteyin.